Pano İklimlendirme Rehberi: Fanlı Filtre, Termostat, Isıtıcı

18-11-2026 14:22
Pano İklimlendirme Rehberi: Fanlı Filtre, Termostat, Isıtıcı

Pano iklimlendirme, pano içindeki sıcaklığı ve nemi ekipmanın güvenle çalışacağı aralıkta tutmaktır. Dış ortam pano içinden serinse fanlı filtre yeterlidir; dış ortam daha sıcaksa ya da pano sızdırmaz kalmalıysa pano kliması gerekir. Soğuk ve nemli ortamda ise ısıtıcı ve termostatla yoğuşma önlenir.

Sürücüler, güç kaynakları ve PLC'ler çalışırken ısınır ve bu ısı panonun içinde birikir. Elektronik ekipmanda sıcaklık arttıkça ömür kısalır, arıza sıklığı artar. Öte yandan kışın soğuyan bir panoda oluşan yoğuşma, kısa devreye ve korozyona yol açar. Bu yazıda doğru yöntemi nasıl seçeceğinizi, fan kapasitesini nasıl hesaplayacağınızı ve kontrol elemanlarını nasıl kullanacağınızı anlattık. Fanlı filtre ünitelerini daha yakından tanımak için Rittal fanlı filtre üniteleri yazımıza bakabilirsiniz.

Pano iklimlendirme yöntemi nasıl seçilir?

İki soruya bakılır: dış ortam sıcaklığı pano içinde istenen sıcaklıktan düşük mü ve ortam havası pano içine alınabilecek kadar temiz mi. İkisine de evet diyorsanız fanlı filtre, aksi halde kapalı devre bir çözüm gerekir.

Fanlı filtre, dışarıdaki havayı filtreden geçirip panoya basar ve ısınan havayı diğer taraftaki menfezden dışarı atar. Basit, ucuz ve etkilidir; ancak pano içini ortam sıcaklığının altına indiremez. Atölye sıcaklığı 40 °C ise pano içi her zaman bunun birkaç derece üzerinde kalır. Bu durumda ya da havada yağ buharı, iletken toz, nem gibi kirleticiler varsa pano kliması kullanılır; pano kapalı kalır, içerideki hava ayrı bir devrede soğutulur. Küçük ve sızdırmaz kutularda termoelektrik soğutucular, üstten sıcak hava tahliyesi gereken panolarda tepe fanları devreye girer. Aşağıdaki tablo yöntemleri hangi koşulda seçeceğinizi özetliyor.

Koşul Uygun yöntem Not
Ortam pano içinden serin, hava temiz Fanlı filtre + çıkış menfezi En ekonomik çözüm
Sıcak hava üstte birikiyor Pano tepe fanı Alt girişle birlikte kullanılır
Ortam sıcak ya da hava kirli Pano kliması Pano kapalı kalır
Küçük, sızdırmaz kutu Termoelektrik soğutucu Hareketli parça az, bakım düşük
Soğuk ve nemli ortam PTC ısıtıcı + termostat / higrostat Yoğuşmayı önler

Fanlı filtre kapasitesi nasıl hesaplanır?

Gereken debi yaklaşık olarak şu formülle bulunur: debi (m³/h) = 3,1 × ısı kaybı (W) ÷ sıcaklık farkı (K). Sıcaklık farkı, pano içinde izin verilen sıcaklık ile dış ortam sıcaklığı arasındaki farktır.

Bir örnekle gidelim. Pano içindeki ekipmanın toplam ısı kaybı 500 W, pano içinde izin verilen sıcaklık 35 °C, atölye sıcaklığı 25 °C olsun. Fark 10 kelvin eder ve gereken debi 3,1 × 500 ÷ 10, yani 155 m³/h çıkar. Katalogdaki debi değerleri filtresiz, serbest üfleme koşulunda verildiği için filtre ve çıkış menfezi takılıyken gerçek debi düşer; bu yüzden hesaplanan değerin belirgin biçimde üzerinde bir model seçilir. Isı kaybını bilmiyorsanız sürücü ve güç kaynaklarının etiket güçlerinin yüzde üç ile beşi iyi bir başlangıç tahminidir. Filtre kirlendikçe debi azalacağı için düzenli filtre değişimi hesabın bir parçasıdır.

Plastim PTS5000 Filtreli Fan

Plastim PTS5000 Filtreli Fan

Filtreli fan · 850 m³/h

Plastim PTS4500 Filtreli Fan

Plastim PTS4500 Filtreli Fan

Filtreli fan · 650 m³/h

Plastim PFI3000 Filtre

Plastim PFI3000 Filtre

Çıkış filtresi · 325x325 mm

Plastim PFF6000 Tepe Fanı

Plastim PFF6000 Tepe Fanı

Tepe fanı · 970 m³/h

ℹ️ GEO Tavsiyesi: Türkiye'nin iklimi bölgeden bölgeye çok değişir. Güneydoğu ve Akdeniz'de yaz sıcakları fanlı filtreyi yetersiz bırakır ve pano kliması ihtiyacı doğar. Karadeniz ve Marmara'da ise asıl sorun nemdir; bu bölgelerde dış ortam panolarına ısıtıcı ve higrostat eklemek, soğutmadan daha öncelikli olabilir.

Pano kliması ne zaman gereklidir?

Dış ortam sıcaklığı pano içinde istenen sıcaklığa eşit ya da ondan yüksekse, ortam havası kirliyse veya pano yüksek koruma sınıfında kapalı kalmak zorundaysa pano kliması gerekir.

Pano kliması, içerideki havayı dışarıyla karıştırmadan soğutur; bu sayede pano IP54 ve üzeri koruma sınıfını korur. Döküm, çimento, tekstil, gıda ve talaşlı imalat gibi sektörlerde bu özellik soğutma kapasitesi kadar önemlidir. Kapasite seçimi yine ısı kaybından yola çıkar, ancak burada pano yüzeyinden giren ısı da hesaba katılır; güneş alan ya da sıcak bir makinenin yanında duran panoda bu pay büyür. Aşağıdaki tablo, mağazamızdaki pano iklimlendirme ürün gruplarını ve kapasite aralıklarını gösteriyor. Klimalı panoda kapı açık bırakılmamalıdır; dışarıdan giren nemli hava evaporatörde yoğuşur ve su birikir. Kapı sivici bu yüzden önerilir.

Ürün grubu Stoktaki kapasite aralığı Örnek model
Filtreli fan 240 – 850 m³/h Plastim PTS3500, PTS4500, PTS5000
Çıkış filtresi / menfez 210x210 – 325x325 mm Plastim PFI2000, PFI2500, PFI3000
Pano tepe fanı 560 – 970 m³/h Plastim PFF5500, PFF6000
Pano kliması 380 – 4550 W Plastim PAD serisi (standart ve inox)
Termoelektrik soğutucu 100 – 200 W Plastim PTE 100-24, 150-24, 200-24
PTC pano ısıtıcısı 75 – 150 W Plastim PSHT075, PSHT100, PSHT150
Termostat / higrostat 0–60 °C · %10–90 RH Plastim PTVT, PTHVT, PHG02

Pano termostatı ve higrostat nasıl kullanılır?

Termostat, sıcaklığa göre fanı ya da ısıtıcıyı açıp kapatır. Fan için sıcaklık yükselince kapanan (NO), ısıtıcı için sıcaklık yükselince açılan (NC) kontak kullanılır. Higrostat ise bağıl nem yükseldiğinde ısıtıcıyı devreye alır.

Fanı termostatsız, sürekli çalıştırmak hem fan ve filtre ömrünü kısaltır hem de kışın panoyu gereksiz yere soğutur. Normalde açık kontaklı bir termostat, pano sıcaklığı ayar değerini geçtiğinde fanı çalıştırır, sıcaklık düşünce durdurur. Isıtıcı tarafında mantık tersidir: normalde kapalı kontak, sıcaklık ayar değerinin altına indiğinde ısıtıcıyı besler. Çiftli termostatlar iki kontağı tek gövdede sunar ve aynı panoda hem fanı hem ısıtıcıyı yönetir. Nemin sorun olduğu yerlerde higrostat daha doğru bir kontrol sağlar; sıcaklık düşük olmasa bile nem yükseldiğinde ısıtıcıyı çalıştırır. Termostatı panonun üst bölgesine, ısı kaynaklarından ve hava girişinden uzak bir noktaya yerleştirin.

Pano İklimlendirme Tasarımı İçin 6 Adım

  1. Isı kaybını belirleyin: Pano içindeki ekipmanın toplam ısı kaybını veri sayfalarından toplayın.
  2. Sıcaklıkları tespit edin: En yüksek ortam sıcaklığını ve pano içinde izin verilen sıcaklığı belirleyin.
  3. Yöntemi seçin: Ortam serin ve temizse fanlı filtre, değilse pano kliması tercih edin.
  4. Kapasiteyi hesaplayın: Fanlı filtrede debi formülünü kullanın ve filtre kaybı için pay bırakın.
  5. Hava yolunu planlayın: Girişi alta, çıkışı karşı üst köşeye yerleştirip havanın ekipmanı süpürmesini sağlayın.
  6. Kontrolü ekleyin: Fan için termostat, yoğuşma riski varsa ısıtıcı ve higrostat bağlayın.

Pano ısıtıcısı neden gerekir, yoğuşma nasıl önlenir?

Pano içindeki hava soğuduğunda taşıyabildiği nem azalır ve fazlası soğuk yüzeylerde su damlası olarak yoğuşur. Isıtıcı, pano içini çiğ noktasının üzerinde tutarak bunu engeller.

Yoğuşma en çok gece soğuyan, gündüz ısınan dış ortam panolarında ve vardiya arasında kapatılan makinelerde görülür. Belirtileri klemenslerde yeşillenme, kartlarda beyaz lekeler ve açıklanamayan kaçak akım arızalarıdır. PTC tipi ısıtıcılar bu iş için tercih edilir; sıcaklık yükseldikçe kendi gücünü sınırlar ve aşırı ısınmaz. Güç seçimi pano hacmine ve dış ortamla sıcaklık farkına bağlıdır; küçük panolarda 75 ile 150 W arası modeller çoğu ihtiyacı karşılar. Isıtıcıyı panonun alt bölgesine, üzerinde boşluk kalacak şekilde yerleştirin; ısınan hava yükselerek panoya yayılır. Kablo kanalı ve plastik parçalara temas etmemesine dikkat edin. Ürün seçenekleri için pano iklimlendirme kategorisine bakabilirsiniz.

Plastim PAD 2100.01 Pano Kliması

Plastim PAD 2100.01 Pano Kliması

Pano kliması · 2100 W

Plastim PSHT150 PTC Isıtıcı

Plastim PSHT150 PTC Isıtıcı

PTC ısıtıcı · 150 W

Plastim PTHVT Çiftli Termostat

Plastim PTHVT Çiftli Termostat

Çiftli termostat · NO+NC

Plastim PHG02 Higrostat

Plastim PHG02 Higrostat

Higrostat · %10–90 RH

ℹ️ Uzman Notu: Fanlı filtreyi panoya hava basacak şekilde, alt bölgeye yerleştirin. Pano içinde hafif bir artı basınç oluşur ve toz, kapak aralıklarından içeri sızmak yerine yalnızca filtreden geçerek girer. Fanı emiş yönünde üste takmak panoyu vakuma alır ve her aralıktan filtresiz hava çeker.

Pano İklimlendirmede En Sık Yapılan Hatalar

  • Çıkış menfezini unutmak: Hava çıkamayınca fanlı filtre debi veremez, pano soğumaz.
  • Giriş ve çıkışı yan yana koymak: Hava kısa devre yapar, ekipmanın üzerinden geçmeden dışarı çıkar.
  • Filtreyi değiştirmemek: Tıkalı filtre debiyi düşürür; pano ilk sıcak günde alarm verir.
  • Sıcak ortamda fanlı filtreye güvenmek: Fan pano içini ortam sıcaklığının altına indiremez.
  • Fanı termostatsız çalıştırmak: Fan ve filtre ömrü kısalır, kışın pano gereğinden fazla soğur.
  • Yoğuşmayı hesaba katmamak: Isıtıcısız dış ortam panosunda nem, korozyon ve kısa devreye yol açar.

Panonuza uygun iklimlendirme çözümü

Filtreli fan, pano kliması, tepe fanı, ısıtıcı ve termostatlar tek kategoride.

Pano İklimlendirme Ürünlerini İncele →

Sonuç olarak, pano iklimlendirme tek bir ürün seçmekten çok doğru soruları sormakla ilgili. Ortam pano içinden serin mi, hava temiz mi, nem riski var mı? Bu üç sorunun cevabı sizi fanlı filtreye, pano klimasına ya da ısıtıcıya götürür. Kapasiteyi ısı kaybından hesaplayın, hava yolunu ekipmanın üzerinden geçecek şekilde planlayın ve sistemi mutlaka bir termostatla kontrol edin. Filtre bakımını takvime bağlamak, en iyi tasarlanmış sistemin bile ihtiyaç duyduğu son adımdır. Pano ölçülerini ve ekipman listenizi iletirseniz uygun ürünleri birlikte belirleyebiliriz.

➡️ İlgili Kategoriler

✏️ İlgili Yazılar

▶️ Bize Ulaşın

Model seçimi, muadil ve stok bilgisi için WhatsApp hattımızdan bize yazabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Pano içi sıcaklık kaç derece olmalı?
Çoğu sürücü ve elektronik ekipman için pano içi sıcaklığın 35 °C civarında tutulması hedeflenir; üst sınır genellikle 40 ile 45 °C arasındadır. Kesin değer, panodaki en hassas ekipmanın veri sayfasına göre belirlenmelidir.

Fanlı filtre içeri mi üflemeli, dışarı mı?
İçeri üflemesi önerilir. Böylece pano içinde hafif artı basınç oluşur ve toz yalnızca filtreden geçerek girer. Dışarı emen fan panoyu vakuma alır ve kapak aralıklarından filtresiz hava çeker.

Filtre ne sıklıkla değiştirilmeli?
Ortamın tozluluğuna bağlıdır. Temiz ortamda birkaç ayda bir, tozlu atölyelerde birkaç haftada bir kontrol gerekir. Filtre gözle görülür biçimde kirlendiyse ya da pano sıcaklığı yükselmeye başladıysa değişim zamanı gelmiştir.

Pano kliması ile fanlı filtre birlikte kullanılır mı?
Hayır. Pano kliması kapalı devre çalışır ve panonun sızdırmaz olmasını gerektirir. Fanlı filtre dışarıdan sürekli sıcak ve nemli hava sokacağı için klimanın kapasitesini boşa harcar ve yoğuşmayı artırır.

Termostat panonun neresine takılmalı?
Sıcak hava üstte toplandığı için termostat panonun üst bölgesine yerleştirilir. Isı yayan ekipmanın hemen üzerine, hava girişinin önüne ya da ısıtıcının yakınına takılmamalıdır; aksi halde yanlış sıcaklığı algılar.

Kaç watt pano ısıtıcısı gerekir?
Pano yüzey alanına, yalıtımına ve dış ortamla istenen sıcaklık farkına bağlıdır. Küçük ve orta boy panolarda 75 ile 150 W arası PTC ısıtıcılar çoğu durumda yeterlidir. Dış ortam panolarında hesap ayrıca yapılmalıdır.

Termoelektrik soğutucu ne zaman tercih edilir?
Küçük hacimli, sızdırmaz ve düşük ısı yüklü kutularda tercih edilir. Kompresör ve soğutucu akışkan içermez, titreşimsiz çalışır. Kapasitesi sınırlı olduğu için büyük panolarda pano kliması daha uygundur.

Paslanmaz pano kliması hangi ortamlar içindir?
Gıda, kimya ve denizcilik gibi korozif ya da sık yıkanan ortamlarda paslanmaz gövdeli modeller kullanılır. Standart boyalı gövdeler bu ortamlarda zamanla paslanır. Soğutma kapasiteleri aynıdır; fark gövde malzemesindedir.

Blog Etiketleri :
Fan
ideasoft e-ticaret paketleri ile hazırlandı.